Bu testi etkileşimli olarak çözmek için JavaScript gereklidir.
Sınav: Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanması ve uygulanması sürecinde yaşanan gelişmeleri analiz eder.
- Mondros Ateşkes Antlaşması'ndan sonra İtilaf Devletleri, başta İzmir olmak üzere yurdumuzun birçok bölgesini işgal ederek Türk milletini ve vatanımızı yok etmek istediklerini açıkça gösterdiler. Diğer yandan İtilaf Devletleri'nden cesaret alan bazı azınlıklar, bulundukları bölgelerde bağımsız devlet kurmak amacıyla silahlı çeteler kurdular. Mondros Ateşkes Antlaşması'na dayanarak Osmanlı ordusu terhis edildiğinden ülkede işgallere karşı koyacak düzenli askerî birlikler yoktu. Bu durum karşısında Türk milleti, her türlü imkânsızlığa rağmen kendini ve bağımsızlığını korumak için harekete geçti. Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- Birinci Dünya Savaşı'nın sonucunda imzalanan antlaşmalar, İttifak Devletleri için oldukça ağır koşullar içermiştir. Yenilen devletler bu antlaşmalarla toprak kaybetmiş, ağır savaş tazminatları ödemek zorunda bırakılmıştır. Ayrıca askerî ve ekonomik alanlarda ciddi kısıtlamalarla karşı karşıya kalmışlardır. İtilaf Devletleri bu tutumlarıyla, daha önce verdikleri sözlere rağmen Wilson İlkelerine uymadıklarını göstermiştir. Bu bilgilere göre, I. Antlaşmalar yenilen devletlere ekonomik yükler getirmiştir. II. Dünyada kalıcı bir barış ortamı sağlanmıştır. III. İtilaf Devletleri, çıkarlarına uygun hareket etmişlerdir. IV. Wilson İlkeleri, ateşkesin temel dayanağını oluşturmuştur. yargılarından hangilerine ulaşılabilir?
- Wilson İlkelerinde, galip devletlerin mağlup devletlerden toprak ve savaş tazminatı almaması ile Osmanlı Devleti'nde Türklerin çoğunlukta olduğu bölgelerde bağımsızlığın sağlanması öne çıktı. Ancak buna rağmen İtilaf Devletleri, daha önce yaptıkları paylaşım tasarılarını tekrar gözden geçirmek amacıyla 18 Ocak 1919'da Paris Barış Konferansı'nı düzenledi. Konferansa Ermeni, Rum ve Arap temsilciler de çağrıldı. Yunanistan, Batı Anadolu'da Rum nüfusun çoğunlukta olduğunu ileri sürerek bu bölgenin kendisine verilmesini istedi. İngiltere ve Fransa'nın desteğiyle İzmir ve Batı Anadolu'nun, Yunanistan'a bırakılması kararlaştırıldı. İtalya bu karara tepki gösterse de kararı kabul etmek zorunda kaldı. Buna göre aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
- "İtilaf Devletleri çeşitli bahanelerle Mondros Ateşkes Antlaşması'nın maddelerini kullanarak Osmanlı topraklarındaki işgallerini genişlettiler. Amaçları Türk milletini kolay bir şekilde etkisiz hâle getirmek ve halkın işgallere karşı harekete geçmesini önlemekti." Buna göre aşağıdaki maddelerden hangisi bu düşünceye kanıt olarak gösterilemez?
- İzmir'in işgaline karşı verilen tepkiler şu şekildedir: İstanbul Hükümeti: İşgaller geçicidir, İtilaf Devletleri'ni kızdıracak tutum ve davranışlardan kaçınılmalıdır. Mustafa Kemal Paşa: Ateşkesten hemen sonra kanunsuz bir şekilde yapılan işgallere karşı çıkılmalıdır. Türk Milleti: İşgalcilerle ve onlardan cesaret alarak bölücü faaliyetlerini yoğunlaştıran azınlıklarla mücadele edilmelidir. Buna göre aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?
- İstanbul'un işgal edilmesi ülkede büyük yankı uyandırdı. Sultanahmet Meydanı'nda bir miting düzenlendi. Mitingde konuşmacılardan biri olan Muallimler Cemiyeti Başkanı Nakiye (Elgün) Hanım, şu sözleri ile meydanı inletti: "Efendiler, size memleketin bir kadını sıfatıyla hitap ediyorum. Fatih'in, Selim'in, Süleyman'ın mezarlarını, atalarının ölümsüz anıtı olan camileri, türbeleri bırakıp çıkacak içinizde bir erkek var mıdır? Ben hayal edemiyorum, çıkmayacaksınız, bırakmayacaksınız. Biz de daima sizinle beraber olacağız. Hayatından ziyade sevdiği evlâdını vatan sevgisine feda eden kadınlarımızın can ile sevdiği İstanbul için canını feda edeceğine elbette inanırsınız. Önümüzde açık iki yol var: Biri, tarihimize şanımızla devam etmek, diğeri gözlerimizle beraber tarihimizi de kapayıp sonsuzluğa götürmektir." Buna göre Nakiye Hanım'ın sözleri ile ilgili, I. İşgale karşı topyekûn bir mücadele başlamıştır. II. Halk, işgaller karşısında tepki göstermiştir. III. Türk kadınının, sorumluluktan kaçınmayacağını belirtmiştir. yargılarından hangileri söylenebilir?
- Birinci Dünya Savaşı sonrasında Osmanlı Devleti, İtilaf Devletleri tarafından paylaşılmaya başlanmıştı. Devletin yönetim merkezi olan İstanbul, fiilen işgal edilmiş; halk ise çaresizlik içinde beklemeye başlamıştı. Padişah ve hükümet üyeleri, işgalci devletlerin isteklerini yerine getirerek mevcut düzeni korumaya çalışıyor; halkın tepkisine karşı sessiz kalıyordu. Buna göre aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
- Mondros Ateşkes Antlaşması'nın maddelerinden bazıları şunlardır: - Karadeniz'e geçiş için Çanakkale ve İstanbul Boğazları açılacak. Karadeniz ve Çanakkale istihkâmları İtilaf Devletleri'nce işgal edilecek. - Sınırların korunması ve iç güvenliğin sağlanması dışında Osmanlı ordusu derhal terhis edilecek. - İtilaf Devletleri güvenliklerini tehdit edecek bir durumun ortaya çıkması hâlinde herhangi bir stratejik noktayı işgal etme hakkına sahip olacak. - Hükümet haberleşmesi dışında bütün haberleşme, ulaşım, araç ve gereçleri İtilaf Devletleri'nin kontrolünde olacak. Buna göre İtilaf Devletleri; I. Boğazlardaki ticareti canlandırmak, II. Halkın örgütlenmesini engellemek, III. Doğu Anadolu'da Ermeni devleti kurmak, IV. Osmanlı Devleti'ni savunmasız bırakmak hedeflerinden hangilerini gerçekleştirmek istemiştir?
- Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanmasıyla Osmanlı ordusu terhis edilmiş ve tüm haberleşme ulaşım ağları İtilaf Devletleri'nin kontrolüne geçmiştir. Özellikle 7. madde, güvenlik tehdidi bahanesiyle her türlü stratejik noktanın işgaline yasal kılıf hazırlamıştır. Bu durum, Türk milletinin savunma reflekslerini kırmayı ve olası bir direnişi örgütlenmeden bastırmayı amaçlamıştır. Buna göre İtilaf Devletleri'nin Mondros sonrası stratejisi için hangisi söylenebilir?
- Mondros Ateşkesi sonrasında başlayan işgaller, tepkiye yol açtı. Çeşitli yerleşim merkezlerinde kurulmuş olan cemiyetler, işgali kınayan protesto telgrafları gönderdi. Erzurum'da Doğu İlleri Müdafaa-i Hukuk Cemiyetinin düzenlediği mitingde, Rumların baskınına uğrayan İzmir ve çevresinde olduğu gibi Ermenilerin de Erzurum'a saldıracaklarına artık şüphe kalmadığı, yapılacak olanın teşkilatlanarak saldırganlara karşı koymak olduğu belirtildi. Sadece İstanbul ve Erzurum'da değil Kütahya, Konya gibi yurdun çeşitli bölgelerinde de mitingler gerçekleştirildi. Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?